Inleiding
Toen ik mij voor het eerst ging verdiepen in Linux, werd ik een beetje overweldigd door alle verschillende namen zoals Linux Mint, Ubuntu, Fedora, Debian, openSUSE en nog veel meer. Net als veel andere beginners vroeg ik mij af: Linux is toch Linux? Waarom bestaan er dan zoveel verschillende versies?
Een logische vraag. Gelukkig bleek het antwoord minder ingewikkeld dan het op het eerste gezicht leek.
In dit artikel neem ik je mee in de wereld van Linux distributies. Ik leg uit wat een Linux distributie is, waarom er zoveel verschillende bestaan en hoe je door de bomen het bos kunt blijven zien.
Wat is een Linux distributie?
Linux zelf is eigenlijk alleen de basis van het besturingssysteem. Om van die basis een complete computeromgeving te maken, zijn nog veel andere onderdelen nodig. Denk bijvoorbeeld aan:
- een bureaublad
- programma’s
- instellingen
- hulpmiddelen voor updates
- softwarebeheer
Een Linux distributie (vaak afgekort tot “distro”) is een complete verzameling van al deze onderdelen, samengebracht in één pakket.
Je kunt het vergelijken met ijs.
Vanille ijs is de basis, maar je kunt daar allerlei smaken van maken. Denk aan chocolade, aardbei of stracciatella. De basis blijft hetzelfde, maar de smaak en presentatie verschillen.
Met Linux werkt het vergelijkbaar.
Alle Linux distributies gebruiken Linux als basis, maar iedere distributie maakt andere keuzes voor uiterlijk, software en gebruiksgemak.
Waarom bestaan er zoveel distributies?
Vrijheid is een van de sterke punten van Linux.
Iedereen mag de broncode bekijken, aanpassen en verspreiden volgens de voorwaarden van de open source licenties. Daardoor kunnen ontwikkelaars en organisaties hun eigen versie van Linux samenstellen.
Zo zijn er distributies ontstaan die zich richten op verschillende doelgroepen, zoals:
- “beginners”
- “ervaren gebruikers”
- “servers”
- “privacy”
- “beveiliging”
- “oude computers”
- “ontwikkelaars”
Mensen zijn verschillend en hebben allemaal hun eigen wensen. Daarom zijn er in de loop der jaren honderden Linux distributies ontstaan.
Je denkt misschien: “Poeh, waar moet ik beginnen?” Gelukkig valt dat in de praktijk reuze mee.
De meeste distributies hebben namelijk meer overeenkomsten dan verschillen. Uiteindelijk kiezen de meeste gebruikers uit een relatief klein aantal populaire distributies.
Wat hebben alle distributies gemeenschappelijk?
Naast alle verschillen tussen Linux distributies zijn er ook veel overeenkomsten.
In vrijwel iedere distributie vind je:
- de Linux kernel
- een manier om software te installeren
- een grafische werkomgeving
- internet en netwerkfunctionaliteit
- beveiligingsupdates
Doordat bijna alle distributies deze onderdelen bevatten, kun je op vrijwel iedere Linux distributie dezelfde basistaken uitvoeren, zoals:
- internetten
- emailen
- documenten maken
- foto’s bekijken
- muziek luisteren
- video’s afspelen
Wil je later overstappen van de ene distributie naar de andere? Dan zul je merken dat veel van de kennis die je hebt opgedaan gewoon bruikbaar blijft.
Sommige Linux gebruikers vinden het zelfs leuk om regelmatig een andere distributie uit te proberen. Binnen de Linux gemeenschap wordt dat vaak “distro hoppen” genoemd.
Wat zijn de belangrijkste Linux families?
Hoewel er honderden Linux distributies bestaan, zijn veel daarvan afgeleid van een klein aantal grote families.
De bekendste en misschien ook wel grootste familie is de Debian familie. Bekende distributies uit deze familie zijn:
- Debian
- Ubuntu
- Linux Mint
- Pop!_OS
De grote hoeveelheid beschikbare software, de gebruiksvriendelijkheid en de stabiliteit maken deze distributies vaak tot het eerste kennismakingspunt voor beginnende Linux gebruikers.
Zoek je online naar informatie over Linux, dan is de kans groot dat je als eerste een distributie uit de Debian familie tegenkomt.
Red Hat familie
De Red Hat familie wordt veel gebruikt binnen bedrijven en op servers.
De bekendste distributies uit de Red Hat familie zijn:
- Red Hat Enterprise Linux
- Fedora
- Rocky Linux
- AlmaLinux
Fedora is populair onder nieuwsgierige Linux gebruikers die graag experimenteren met de nieuwste technologieën.
Rocky Linux en AlmaLinux kom je juist vaak tegen op servers bij bedrijven en organisaties.
Arch Linux richt zich vooral op ervaren gebruikers die graag zelf bepalen hoe hun systeem eruitziet en werkt.
De bekendste distributies uit de Arch familie zijn:
- Arch Linux
- EndeavourOS
- CachyOS
Arch Linux staat bekend om zijn uitgebreide documentatie en flexibiliteit.
Toch zou ik beginnende Linux gebruikers niet aanraden om direct met Arch Linux te beginnen. Het is vaak prettiger om eerst ervaring op te doen met een meer gebruiksvriendelijke distributie zoals Linux Mint of Ubuntu.
SUSE familie
De SUSE familie bestaat al jarenlang en wordt veel gebruikt in professionele omgevingen.
Bekende distributies uit de SUSE familie zijn:
- openSUSE Leap
- openSUSE Tumbleweed
- SUSE Linux Enterprise
Dankzij de gebruiksvriendelijke beheer hulpmiddelen is openSUSE ook een interessante keuze voor thuisgebruikers.
Wat zijn geschikte distributies om mee te beginnen?
Honderden Linux distributies is voor een beginnende Linux gebruiker natuurlijk wel wat veel. Gelukkig leert de ervaring dat de meeste nieuwe Linux gebruikers uiteindelijk uitkomen bij een van de volgende distributies:
- Linux Mint
- Ubuntu
- Fedora
Hoewel iedere Linux gebruiker zijn eigen pad volgt, zou ik persoonlijk Linux Mint aanraden als startpunt. Vooral als je gewend bent aan Windows biedt Linux Mint een vertrouwde look en feel, waardoor de overstap vaak makkelijker verloopt.
Ook Ubuntu is een uitstekend startpunt. Dankzij de grote gebruikersgemeenschap zijn handleidingen, tips en hulp eenvoudig te vinden.
Ben je wat avontuurlijker ingesteld en werk je graag met recente software? Dan is Fedora zeker het bekijken waard.
Je kunt natuurlijk ook doen wat ik heb gedaan. Kies een van de populaire distributies, gebruik die een tijdje en ontdek rustig hoe Linux werkt. Bevalt het toch niet helemaal of ben je nieuwsgierig wat een andere distributie te bieden heeft? Dan kun je altijd nog een andere distributie proberen.
Dat is juist een van de mooie dingen aan Linux: je hebt de vrijheid om te kiezen wat het beste bij jou past.
Conclusie
Een complete versie van Linux, waarin de Linux kernel, software en hulpmiddelen zijn samengebracht tot een gebruiksklaar besturingssysteem, noemen we een Linux distributie.
Ook al zijn er honderden distributies, ze gebruiken allemaal Linux als basis. De belangrijkste verschillen zitten in het uiterlijk, de softwarekeuzes en de doelgroep waarop ze zich richten.
Het aanbod is groot, maar laat je daardoor niet afschrikken. Ben je een beginnende Linux gebruiker, kies dan bijvoorbeeld voor Linux Mint, Ubuntu of Fedora.
Hoe meer ervaring je opdoet met Linux, hoe duidelijker het wordt welke distributie het beste bij jouw wensen en manier van werken past.
Toen ik met Linux begon, stelde ik mezelf precies dezelfde vraag. Daarom ga ik in het volgende artikel wat dieper in op een vraag die veel beginnende Linux-gebruikers hebben:
Linux Mint, Ubuntu of Fedora: welke moet je kiezen?
