Inleiding
Een van de vragen die ik vaak krijg van mensen die net met Linux zijn begonnen is: “Hoe kan ik eigenlijk programma’s installeren?” En dat is natuurlijk een heel logische vraag.
Veel mensen zijn gewend om onder Windows naar een website te gaan, daar een installatiebestand te downloaden en vervolgens door het installatieproces heen te klikken.
Daardoor kan gemakkelijk het idee ontstaan dat software installeren onder Linux een ingewikkeld proces moet zijn.
Maar mijn ervaring is juist het tegenovergestelde.
Toen ik lang geleden met Linux begon, dacht ik eerlijk gezegd ook dat het lastig zou zijn. Ik verwachtte allerlei technische handelingen en ingewikkelde commando’s te moeten uitvoeren. In de praktijk bleek software installeren echter, op enkele uitzonderingen na, verrassend eenvoudig te zijn.
Tegenwoordig is het installeren van veel dagelijkse programma’s net zo makkelijk als het installeren van een app op je telefoon.
In dit artikel bekijken we samen welke mogelijkheden er zijn om software te installeren en waarom je als beginner helemaal niet alles meteen hoeft te begrijpen.
Het softwarecentrum
De meest eenvoudige manier voor beginnende Linux gebruikers om programma’s te installeren is het softwarecentrum.
Je kunt dit vergelijken met een app winkel op een smartphone.
Vrijwel iedere Linux distributie beschikt over een eigen softwarecentrum waarin duizenden programma’s beschikbaar zijn.
Je opent het softwarecentrum op je desktop, zoekt naar het programma dat je nodig hebt en klikt vervolgens op installeren.
Meer is er meestal niet nodig.
Wil je bijvoorbeeld programma’s zoals Firefox, LibreOffice, VLC Media Player, Thunderbird of GIMP installeren? Dan hoef je vaak alleen maar de naam van het programma in te typen en op de installatieknop te klikken.
Wat ik persoonlijk erg prettig vind, is dat updates meestal via hetzelfde systeem worden aangeboden. Je hoeft dus niet steeds verschillende websites te bezoeken om nieuwe versies van programma’s te downloaden.
Voor de meeste Linux gebruikers is het softwarecentrum jarenlang meer dan voldoende.
Pakketbeheer uitgelegd
Een belangrijk onderdeel achter het softwarecentrum is het zogenaamde pakketbeheer. Misschien klinkt dat ingewikkeld, maar dat valt eigenlijk best mee.
Het idee erachter is heel eenvoudig.
Linux distributies halen software meestal uit centrale softwarebronnen die door de ontwikkelaars van de distributie worden beheerd.
Daardoor is het niet nodig dat iedere gebruiker zelf op internet naar installatiebestanden gaat zoeken. De software wordt namelijk vanuit deze gecontroleerde bronnen aangeboden.
Dat heeft verschillende voordelen:
- De software is meestal gecontroleerd op veiligheid en compatibiliteit.
- Updates worden centraal aangeboden.
- Je hoeft als gebruiker minder vaak zelf op zoek naar nieuwe versies.
- Alles blijft overzichtelijk op één plek.
Voor nu hoef je als beginnende Linux gebruiker niet precies te begrijpen hoe pakketbeheer technisch werkt. Het is vooral prettig om te weten dat dit één van de redenen is waarom softwarebeheer onder Linux vaak zo soepel verloopt.
Programma’s die veel gebruikt worden op Linux
Mensen die net met Linux beginnen willen vaak als eerste een aantal bekende programma’s installeren. Daarbij worden ze regelmatig verrast door hoeveel software er al standaard aanwezig is.
Zo worden programma’s zoals Firefox, LibreOffice en Thunderbird bij veel installaties van Linux Mint, Ubuntu en Fedora al meegeleverd. Je kunt daardoor vaak direct aan de slag zonder eerst iets extra’s te installeren.
Andere veelgebruikte programma’s zijn bijvoorbeeld:
- VLC Media Player voor muziek en video’s
- GIMP voor fotobewerking
Ook als deze programma’s niet standaard zijn geïnstalleerd, kun je ze meestal eenvoudig terugvinden in het softwarecentrum en van daaruit installeren.
Dit maakt het installeren van software onder Linux vaak een stuk overzichtelijker en eenvoudiger dan veel mensen vooraf verwachten.
Software installeren via de terminal
Iedere Linux gebruiker zal vroeg of laat software tegenkomen die via de terminal kan worden geïnstalleerd.
Je hoeft hier niet van te schrikken en het is ook niet nodig om dit als beginner meteen te leren.
Ervaren Linux gebruikers werken graag met de terminal omdat dit snel en efficiënt werkt.
Zelf gebruik ik de terminal tegenwoordig zeer regelmatig. Zeker wanneer ik meerdere systemen beheer of wanneer ik snel iets wil installeren.
Flatpak
Een andere manier om software beschikbaar te maken naast het traditionele pakketbeheer is Flatpak.
Het mooie van Flatpak is dat het software beschikbaar maakt die op veel verschillende Linux distributies werkt.
Flatpak wordt op veel moderne Linux distributies standaard ondersteund of is eenvoudig toe te voegen. Voor jou als gebruiker verandert er meestal niet zoveel.
Je ziet simpelweg dat bepaalde programma’s via Flatpak beschikbaar zijn en kunt deze vaak gewoon vanuit het softwarecentrum installeren.
Het is niet echt nodig om precies te begrijpen hoe Flatpak technisch werkt. Het belangrijkste om te onthouden is dat Flatpak ervoor zorgt dat er meer software beschikbaar is voor Linux gebruikers.
Naast Flatpak kun je op sommige Linux distributies ook Snap tegenkomen. Dit is een vergelijkbare manier om software beschikbaar te maken voor Linux gebruikers.
Vooral Ubuntu maakt veel gebruik van Snap voor bepaalde programma’s. Net als bij Flatpak hoef je als beginnende gebruiker niet precies te begrijpen hoe het technisch werkt.
Het belangrijkste om te weten is dat zowel Flatpak als Snap ervoor zorgen dat software eenvoudig kan worden geïnstalleerd en bijgewerkt.
Wat als een programma niet beschikbaar is?
Ik kan me voorstellen dat je een programma tegenkomt dat niet in het softwarecentrum wordt aangeboden. Dat maak ik zelf ook nog weleens mee.
In dat geval kan het nodig zijn om naar de website van de ontwikkelaar te gaan en het programma vanaf daar te installeren.
Dit zie je bijvoorbeeld bij sommige commerciële programma’s of gespecialiseerde toepassingen.
Gelukkig komt dit niet heel vaak voor. Voor de meeste dagelijkse werkzaamheden kun je de benodigde programma’s eenvoudig via het softwarecentrum, Flatpak of soms Snap installeren.
Laat je dus niet ontmoedigen als je een keer iets niet direct kunt vinden. In de meeste gevallen is er gewoon een andere manier om het programma alsnog te installeren.
Geef jezelf de tijd
Ik kan het niet vaak genoeg zeggen: geef jezelf de tijd.
Het lijkt soms alsof je, zodra je met Linux begint, ineens allerlei nieuwe termen moet leren.
Softwarecentrum.
Pakketbeheer.
Terminal.
Flatpak.
Snap.
Ik kan me goed voorstellen dat dit in het begin wat overweldigend lijkt.
Mijn advies is daarom simpel: begin gewoon met het softwarecentrum. Daar kun je al ontzettend veel mee doen en de rest komt vanzelf wanneer je meer ervaring opdoet.
Zo heb ik het zelf ook geleerd.
In het begin gebruikte ik vrijwel uitsluitend het softwarecentrum. Pas later ben ik de terminal gaan gebruiken en ben ik meer gaan leren over de verschillende manieren waarop Linux software beheert.
Sterker nog, toen ik met Linux begon bestonden Flatpak en Snap nog niet eens.
Geloof me: het is echt niet nodig om alles op één dag te begrijpen. Linux is geen examen dat je morgen moet halen. Geef jezelf de tijd om te ontdekken hoe alles werkt en leer stap voor stap iets nieuws.
Conclusie
Software installeren onder Linux is vaak eenvoudiger dan je misschien zou denken. Voor de meeste beginnende gebruikers is het softwarecentrum alles wat zij nodig hebben om programma’s te zoeken, te installeren en te updaten.
De terminal, Flatpak en soms ook Snap bieden extra mogelijkheden, maar dat zijn zaken die je rustig later kunt ontdekken.
Mijn advies is dan ook simpel: begin met het softwarecentrum, geef jezelf de tijd om vertrouwd te raken met het systeem en leer stap voor stap nieuwe dingen.
Je zult uiteindelijk merken dat software installeren onder Linux veel eenvoudiger is dan je vooraf had gedacht.
In het volgende artikel gaan we kijken naar een onderwerp waar iedere Linux gebruiker vroeg of laat mee te maken krijgt:
Linux updaten: waarom updates belangrijk zijn
